Ngày 12/12, trong không khí trang trọng tại Hội trường lớn của Đại học Năng lượng Moskva (MPEI), cộng đồng giáo sư, nhà khoa học cùng các đại biểu đến từ Việt Nam và Liên bang Nga đã chứng kiến khoảnh khắc đặc biệt: Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái, Phó Chủ tịch Thường trực Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST), được trao danh hiệu Tiến sĩ Danh dự của MPEI. Đây là phần thưởng học thuật cao quý, dành cho những cá nhân có đóng góp nổi bật cho sự phát triển khoa học, đào tạo và hợp tác quốc tế trong lĩnh vực năng lượng.
Buổi lễ có sự tham dự của lãnh đạo Đại học MPEI, đại diện Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Liên bang Nga, cùng đông đảo học giả, nhà khoa học hai nước. Sự kiện không chỉ mang ý nghĩa tôn vinh cá nhân một nhà khoa học Việt Nam, mà còn là biểu tượng sinh động cho mối quan hệ hợp tác khoa học – giáo dục bền chặt giữa Việt Nam và Liên bang Nga, được vun đắp qua nhiều thập kỷ.
Theo phóng viên TTXVN tại Moskva, tại buổi lễ, Hiệu trưởng Đại học MPEI, Giáo sư Nikolay Rogalev đã thực hiện nghi thức trao áo choàng và Bằng Tiến sĩ Danh dự cho Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái, đồng thời khẳng định sự trân trọng của cộng đồng học thuật Nga đối với một nhà khoa học Việt Nam trưởng thành từ chính mái trường này. Trong không gian truyền thống “Các Tiến sĩ danh dự của MPEI”, chân dung của Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái cũng đã được chính thức đưa lên “bảng vàng” các học giả được vinh danh.
Cựu sinh viên MPEI trên con đường khoa học và quản lý
Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái là cựu sinh viên của Đại học Năng lượng Moskva. Nền tảng tri thức, phong cách tư duy và tác phong khoa học nghiêm túc được hun đúc trong những năm tháng học tập tại đây đã theo ông suốt quá trình công tác, trở thành cơ sở để ông tiếp tục cống hiến cho khoa học và sự phát triển của Việt Nam.
Phát biểu cảm ơn tại buổi lễ, Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái bày tỏ sự xúc động khi được trở lại MPEI, nơi đã đặt nền móng quan trọng cho sự nghiệp khoa học của ông. Ông chúc mừng những thành tựu học thuật nổi bật mà MPEI đạt được trong những năm gần đây, đặc biệt là sự phát triển mạnh mẽ của các trung tâm nghiên cứu về năng lượng, điện hạt nhân, hệ thống điện và tự động hóa. Đồng thời, ông nhấn mạnh bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với nhu cầu năng lượng tăng nhanh, quá trình chuyển dịch mạnh sang năng lượng xanh và sự chuẩn bị dài hạn cho chương trình điện hạt nhân – những lĩnh vực mà VAST đóng vai trò nòng cốt về nghiên cứu, tư vấn chính sách và đào tạo nguồn nhân lực.
Trên cương vị là lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, đồng thời là một cựu sinh viên MPEI, Phó Chủ tịch Thường trực VAST khẳng định sẽ tiếp tục là cầu nối thúc đẩy hợp tác đào tạo sau đại học, nghiên cứu liên ngành và chuyển giao công nghệ, góp phần đưa hợp tác Việt Nam – Nga trong lĩnh vực năng lượng ngày càng đi vào chiều sâu, thiết thực và hiệu quả.
Sự ghi nhận từ phía Nga và vai trò cầu nối khoa học Việt Nga
Buổi lễ trao danh hiệu Tiến sĩ Danh dự cho Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái có sự tham dự của Thứ trưởng Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Liên bang Nga Konstantin Mogilevsky. Phát biểu tại sự kiện, ông nhấn mạnh vai trò đặc biệt của những cựu sinh viên MPEI trong việc kết nối và củng cố quan hệ khoa học giữa hai quốc gia. Ông cho biết:
“Hôm nay chúng ta đã chứng kiến một sự kiện rất quan trọng: việc trao danh hiệu ‘Tiến sĩ danh dự MPEI’ cho Phó Chủ tịch Thường trực Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam Trần Hồng Thái. Nhân cách và sự nghiệp của ông phần lớn được hình thành từ nền giáo dục nhận được trong những bức tường của Đại học Năng lượng Moskva. Ngày nay, ông là một nhân vật then chốt trong việc củng cố các mối liên kết khoa học giữa Nga và Việt Nam. Những cựu sinh viên như vậy, những người giữ gìn mối liên hệ với nước Nga và mang theo sự trân trọng đối với đất nước chúng tôi qua nhiều năm, chính là minh chứng rõ ràng nhất cho chất lượng cao của nền giáo dục Nga và là những đối tác quan trọng trong việc phát triển hợp tác quốc tế giữa hai quốc gia.”
Cùng quan điểm, Hiệu trưởng Đại học MPEI, Giáo sư Nikolay Rogalev cho biết Hội đồng khoa học của trường đã nhất trí ủng hộ việc trao danh hiệu Tiến sĩ Danh dự cho Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái, ghi nhận những đóng góp nổi bật của ông đối với khoa học, hợp tác khoa học – công nghệ quốc tế và sự phát triển của quan hệ Nga – Việt. Ông khẳng định:
“Hội đồng khoa học của Đại học Nghiên cứu Quốc gia ‘MPEI’ đã ủng hộ đề xuất trao danh hiệu ‘Tiến sĩ danh dự MPEI’ cho ông Trần Hồng Thái vì những đóng góp xuất sắc cho khoa học, tăng cường hợp tác khoa học – kỹ thuật quốc tế và phát triển quan hệ Nga – Việt. Sự nghiệp của ông là một ví dụ tiêu biểu cho việc nền giáo dục nhận được tại MPEI đã trở thành nền tảng cho những hoạt động khoa học và quản lý nhà nước quy mô lớn.”
Mở ra triển vọng hợp tác mới trong bối cảnh quan hệ Việt Nga
Trong khuôn khổ chuyến thăm, đoàn đại biểu Việt Nam gồm đại diện các bộ, ngành và các viện nghiên cứu đã tham quan nhiều cơ sở khoa học – đào tạo trọng điểm của MPEI, như trung tâm huấn luyện quân sự, Bộ môn nhà máy điện hạt nhân, Trung tâm công nghệ sáng kiến quốc gia về truyền tải điện năng và hệ thống năng lượng thông minh phân tán, cùng Bảo tàng GOELRO. Những hoạt động này góp phần tăng cường hiểu biết lẫn nhau, đồng thời mở ra các hướng hợp tác cụ thể trong đào tạo và nghiên cứu.
Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái hiện là người nhận nhiều phần thưởng cao quý của Nhà nước Việt Nam, trong đó có danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc” năm 2022 và Huân chương Lao động hạng Nhì năm 2024. Việc ông được MPEI trao danh hiệu Tiến sĩ Danh dự tiếp tục khẳng định uy tín khoa học và vai trò cầu nối của ông trong hợp tác khoa học – giáo dục quốc tế.
Sự kiện này diễn ra trong khuôn khổ chuyến thăm của đoàn đại biểu Việt Nam nhân các hoạt động của Diễn đàn khoa học – giáo dục “Nga – Việt Nam: 75 năm hợp tác”. Diễn đàn cũng chính thức khởi động Năm hợp tác khoa học – giáo dục chéo Nga – Việt Nam 2026, được lãnh đạo hai nước công bố, cho thấy quyết tâm đưa hợp tác khoa học – công nghệ và đào tạo nhân lực trở thành một trong những trụ cột quan trọng của quan hệ song phương.
Thành lập năm 1930, Đại học Năng lượng Moskva là đại học nghiên cứu quốc gia hàng đầu của Nga trong lĩnh vực năng lượng, điện lực và điện hạt nhân; đồng thời là đối tác chiến lược của Tập đoàn Rosatom. Trong hơn 70 năm hợp tác với Việt Nam, MPEI đã đào tạo hàng trăm kỹ sư, chuyên gia năng lượng – những người sau này giữ nhiều vị trí quan trọng tại các viện nghiên cứu, doanh nghiệp và cơ quan quản lý của Việt Nam. Việc trao danh hiệu Tiến sĩ Danh dự cho Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái vì thế không chỉ là sự tôn vinh cá nhân, mà còn là biểu tượng cho chiều sâu và sự bền vững của mối quan hệ khoa học Việt Nam – Liên bang Nga.
