Chiều ngày 22/8/2025, Phó Thủ tướng Việt Nam Trần Hồng Hà và Phó Thủ tướng Nga Dmitry Chernyshenko đã có cuộc điện đàm trực tuyến trong khuôn khổ hoạt động của Ủy ban liên Chính phủ Việt Nam – Liên bang Nga về hợp tác kinh tế – thương mại và khoa học – kỹ thuật. Cuộc trao đổi cho thấy quyết tâm chính trị mạnh mẽ từ cả hai phía trong việc tiếp tục đẩy mạnh quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam – Nga.
Phó Thủ tướng Dmitry Chernyshenko đã gửi lời chúc mừng tới Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam nhân dịp kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9. Ông khẳng định: “Thời gian qua, quan hệ hai nước tiếp tục được củng cố thông qua các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao, thúc đẩy hợp tác mạnh mẽ, thực chất trên nhiều lĩnh vực: Kinh tế, thương mại, đầu tư, khoa học – kỹ thuật, văn hóa, nghệ thuật, nhân văn…”
Cùng ngày, tại Trung tâm điều phối của Chính phủ Nga, Phó Thủ tướng Chernyshenko cũng có cuộc gặp trực tuyến với Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà trong vai trò đồng Chủ tịch Ủy ban liên Chính phủ Nga – Việt. Đây là sáng kiến được phía Việt Nam đề xuất, thể hiện sự chủ động trong thúc đẩy hợp tác song phương.
Hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư tiếp tục phát triển tích cực
Hai Phó Thủ tướng nhất trí tiếp tục triển khai hiệu quả các văn kiện và thỏa thuận hợp tác đã ký kết, cũng như các chỉ đạo của lãnh đạo cấp cao hai nước. Cả hai đều khẳng định rằng dư địa hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế, thương mại và đầu tư vẫn còn rất lớn.
Theo Phó Thủ tướng Chernyshenko, trong năm 2024, kim ngạch thương mại song phương giữa Việt Nam và Nga tăng 20%. Trong đó, xuất khẩu từ Nga sang Việt Nam tăng 53%, nhập khẩu từ Việt Nam tăng 11%. Ông cho biết: “Gần gấp ba lần lượng lúa mì đã được xuất sang Việt Nam, trong khi ngô tăng hơn gấp đôi. Việt Nam tiếp tục duy trì nhu cầu ổn định đối với sản phẩm thịt của Nga.”
Cả hai bên đều bày tỏ quyết tâm tiếp tục thực hiện lộ trình của Kế hoạch tổng thể phát triển hợp tác đến năm 2030, đặc biệt trong các lĩnh vực then chốt như công nghiệp, nông nghiệp, y tế và thương mại. Đồng thời, hai bên cam kết phối hợp tháo gỡ các rào cản kỹ thuật và phi thuế quan nhằm đẩy mạnh xuất khẩu, đặc biệt là các mặt hàng có thế mạnh như nông sản, thực phẩm, dệt may, hàng tiêu dùng…
Một điểm sáng khác trong hợp tác kinh tế là việc phát triển hệ thống logistics và hàng không. Phó Thủ tướng Chernyshenko thông tin: “Năm 2025, Tập đoàn FESCO của Nga đã triển khai hai tuyến vận tải mới từ Việt Nam sang Nga, nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của doanh nghiệp hai nước. Hiện có 5 hãng hàng không Nga thực hiện tổng cộng 23 chuyến bay mỗi tuần đến các thành phố lớn của Việt Nam. Đồng thời, chúng tôi hoan nghênh việc Vietnam Airlines và Vietjet Air nối lại đường bay đến Nga.”
Từ tháng 9/2025, thời hạn lưu trú bằng e-visa tại Nga sẽ được kéo dài lên 30 ngày, giúp thu hút thêm du khách Việt Nam và thúc đẩy giao lưu nhân dân.
Hợp tác năng lượng, giáo dục, khoa học và công nghệ được đẩy mạnh
Một trong những lĩnh vực ưu tiên được đề cập sâu rộng trong cuộc điện đàm là năng lượng. Hai bên đã trao đổi về hợp tác khai thác dầu khí, phát triển sản phẩm từ khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) cũng như tháo gỡ khó khăn trong dự án điện hạt nhân tại Ninh Thuận.
Trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà ghi nhận những đóng góp lâu dài của Nga trong việc phát triển nguồn nhân lực cho Việt Nam, nhất là ở các ngành năng lượng, chuyển đổi số, khoa học kỹ thuật và nghệ thuật. Ông nhấn mạnh: “Việt Nam mong muốn Nga tiếp tục hỗ trợ đào tạo chuyên gia đủ năng lực tiếp nhận, vận hành công nghệ trong các dự án hợp tác song phương.”
Phía Nga cho biết, trong năm học vừa qua, có hơn 3.300 sinh viên Việt Nam học tập tại các trường đại học Nga, trong đó gần 80% theo diện học bổng chính phủ. Đây là mức tương đương với số lượng học bổng Nga dành cho Trung Quốc – một đối tác quan trọng khác.
Một điểm mới đáng chú ý là sáng kiến xây dựng trường học Nga tại Việt Nam, với chương trình giáo dục hiện đại. TP. Hà Nội đã sẵn sàng địa điểm và sẽ phối hợp cùng chính quyền TP. Matxcơva triển khai thêm dự án Nhà Matxcơva tại Hà Nội – một trung tâm văn hóa đa chức năng nhằm tăng cường giao lưu nhân văn và giáo dục song phương.
Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) cũng được xác định là lĩnh vực tiềm năng hợp tác mới. Phó Thủ tướng Chernyshenko bày tỏ kỳ vọng: “Tôi thấy nhiều triển vọng hợp tác trong khuôn khổ Liên minh Trí tuệ nhân tạo quốc tế – một tổ chức từng được khởi xướng trong BRICS và hiện có 14 quốc gia tham gia, với 25 quốc gia khác đang nộp đơn gia nhập.”
Phía Việt Nam cũng thể hiện sự sẵn sàng hợp tác trong lĩnh vực này và đánh giá cao năng lực công nghệ thông tin – truyền thông của Nga.
Cam kết thúc đẩy đối thoại liên Chính phủ và đẩy nhanh triển khai các dự án trọng điểm
Kết thúc cuộc trao đổi, hai Phó Thủ tướng thống nhất sẽ chỉ đạo các bộ, ngành khẩn trương chuẩn bị cho kỳ họp sắp tới của Ủy ban liên Chính phủ, đồng thời duy trì đối thoại ở cấp cao nhất để kịp thời tháo gỡ các vấn đề còn tồn tại.
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề xuất: “Cần sớm tổ chức các cuộc đàm phán, làm việc cấp Chính phủ, bộ, ngành để xử lý những vấn đề cấp bách, quan trọng liên quan các dự án hợp tác đầu tư như điện hạt nhân, trung tâm kỹ thuật đa ngành; mở rộng thương mại và đầu tư giữa doanh nghiệp hai nước.”
