Trong bối cảnh quan hệ hợp tác Việt Nam – Liên bang Nga ngày càng mở rộng, đặc biệt trong lĩnh vực giáo dục và khoa học công nghệ, năm 2025 đánh dấu một bước tiến mới khi bốn giảng viên Việt Nam sẽ tham gia chương trình đào tạo đặc biệt tại Nga mang tên “Đại học mùa Hè” – một sáng kiến hướng tới phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ cao.
Cơ hội nâng cao chuyên môn và kết nối học thuật quốc tế
Từ ngày 23/6 đến 5/7/2025, bốn giảng viên đến từ các cơ sở giáo dục đại học của Việt Nam sẽ tham gia chương trình “Đại học mùa Hè” (Obninsk Tech: train-the-trainers) được tổ chức tại Nga. Đây là một chương trình do Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Liên bang Nga khởi xướng, nhằm nâng cao trình độ chuyên môn của giảng viên nước ngoài trong các lĩnh vực công nghệ cao, đồng thời tạo điều kiện để họ tiếp cận với nền giáo dục và công nghệ tiên tiến của Nga.
Chương trình được tổ chức trên cơ sở hợp tác giữa các trường đại học đối tác tại Nga và Trung tâm khoa học – giáo dục quốc tế về Công nghệ nguyên tử và các công nghệ liên quan “Obninsk Tech”. Đồng thời, chương trình nhận được sự hỗ trợ của Quỹ thúc đẩy phát triển hợp tác Nga – Việt “Truyền thống và hữu nghị”, vốn đóng vai trò cầu nối trong việc thiết lập liên kết với các trường đại học Việt Nam.
Mục tiêu cốt lõi của chương trình là giúp các giảng viên làm quen với tiềm năng công nghệ, cơ sở vật chất và hệ sinh thái giáo dục – nghiên cứu tại Nga. Đây cũng là dịp để họ đào sâu kiến thức trong các chuyên ngành then chốt như “Điện tử và tự động hóa” cũng như “Công nghệ hạt nhân” – hai lĩnh vực đang có ảnh hưởng ngày càng lớn đến tiến trình phát triển công nghiệp và chuyển đổi số toàn cầu.
Các trường đại học hàng đầu của Nga đồng hành trong chương trình này gồm: Đại học Kỹ thuật điện quốc gia St. Petersburg “LETI”, Đại học Nghiên cứu hạt nhân quốc gia “MEPhI” (chi nhánh Obninsk), Học viện Kỹ thuật Rosatom và Đại học Bách khoa St. Petersburg mang tên Peter Đại đế.
Thông qua chương trình, giảng viên Việt Nam sẽ được tiếp cận với các công nghệ tiên tiến, học hỏi phương pháp giảng dạy hiện đại, tham quan cơ sở nghiên cứu và sản xuất công nghệ cao, đồng thời trao đổi kinh nghiệm với các đồng nghiệp quốc tế. Những trải nghiệm này không chỉ giúp họ nâng cao năng lực cá nhân mà còn có thể truyền đạt lại cho sinh viên và cộng đồng học thuật trong nước.
Hợp tác học thuật đi đôi với giao lưu văn hóa
Bên cạnh chương trình đào tạo chuyên sâu, các giảng viên Việt Nam còn được tham gia vào chuỗi hoạt động văn hóa đa dạng nhằm hiểu rõ hơn về đất nước, con người và lịch sử Nga. Các hoạt động bao gồm thăm Bảo tàng Nhà máy điện hạt nhân đầu tiên trên thế giới tại thành phố Obninsk, Công viên dân tộc học và Bảo tàng “Ethnomir”, Bảo tàng Nguyên tử, tham quan Triển lãm thành tựu quốc dân toàn Nga (VDNKh), đi xe buýt khám phá thủ đô Moskva và du thuyền dọc sông Neva ở thành phố St. Petersburg. Đặc biệt, chuyến thăm Bảo tàng Hermitage – một trong những bảo tàng nghệ thuật lớn nhất thế giới – được kỳ vọng sẽ để lại nhiều ấn tượng sâu sắc.
Sự kết hợp giữa giáo dục và văn hóa giúp tạo ra một trải nghiệm toàn diện, góp phần mở rộng góc nhìn và khơi dậy tinh thần sáng tạo, đổi mới trong mỗi giảng viên tham dự. Qua đó, những giá trị học được từ chương trình không chỉ dừng lại ở kiến thức chuyên môn, mà còn ở khả năng thích nghi và hội nhập trong môi trường quốc tế đa chiều.
Hướng tới một tương lai hợp tác bền vững
Các chương trình theo định hướng “train-the-trainers” như “Đại học mùa Hè” không chỉ là cơ hội cho giảng viên nước ngoài nâng cao trình độ mà còn được kỳ vọng trở thành hoạt động thường niên giữa hai nước. Đây là bước đi chiến lược nhằm cải thiện chất lượng đào tạo nhân lực kỹ thuật và kỹ sư tại Việt Nam – nhóm lao động đóng vai trò trụ cột trong phát triển công nghiệp và đổi mới sáng tạo.
Bên cạnh đó, sự phối hợp chặt chẽ giữa các trường đại học và tổ chức khoa học hai nước cũng góp phần thúc đẩy hơn nữa quan hệ hợp tác Việt Nam – Nga trong lĩnh vực giáo dục và nghiên cứu, vốn đã có nền tảng vững chắc từ nhiều thập kỷ trước.
Trong bối cảnh thế giới ngày càng đề cao vai trò của khoa học – công nghệ trong phát triển kinh tế và xã hội, việc đầu tư vào đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao thông qua hợp tác quốc tế là lựa chọn chiến lược đúng đắn. Với những nỗ lực từ cả hai phía, chương trình “Đại học mùa Hè” 2025 không chỉ là một sự kiện học thuật mà còn là biểu tượng của tình hữu nghị và hợp tác lâu dài giữa Việt Nam và Liên bang Nga.
