Chiều 15/4, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (Bộ GD&ĐT) Nguyễn Văn Phúc đã có buổi tiếp và làm việc với ông Bedzetko Genady – Đại sứ Cộng hòa Liên bang Nga tại Việt Nam. Buổi gặp gỡ không chỉ thể hiện mối quan hệ ngoại giao tốt đẹp giữa hai quốc gia mà còn là dịp để hai bên cùng rà soát và thúc đẩy các hoạt động hợp tác giáo dục trong giai đoạn tới.
Khung hợp tác toàn diện giữa hai quốc gia
Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Nguyễn Văn Phúc nhấn mạnh: Dựa trên các Biên bản đã ký kết tại những kỳ họp Ủy ban liên Chính phủ Việt Nam – Liên bang Nga, Bộ GD&ĐT đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Nga, Cơ quan Hợp tác Liên bang Nga và Bộ Giáo dục Liên bang Nga để triển khai nhiều hoạt động hợp tác thiết thực.
Để cụ thể hóa cam kết hợp tác dài hạn, Bộ GD&ĐT Việt Nam đã ban hành kế hoạch triển khai các nhiệm vụ hợp tác giáo dục với Nga giai đoạn 2025-2030. Kế hoạch này đồng thời thể hiện sự cụ thể hóa Danh mục các nhiệm vụ ưu tiên giai đoạn 2024-2025 và Kế hoạch tổng thể hợp tác Việt – Nga đến năm 2030.
Năm nhóm nhiệm vụ trọng tâm trong hợp tác giáo dục
Trong khuôn khổ kế hoạch, có năm nhóm nhiệm vụ lớn được xác định nhằm tạo nền tảng phát triển bền vững cho quan hệ hợp tác giáo dục giữa hai nước:
- Thành lập Trung tâm Puskin tại Hà Nội: Hai bên sẽ thúc đẩy việc ký Hiệp định chính thức giữa Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Nga về việc thành lập Trung tâm Puskin tại Hà Nội. Đây là bước nâng cấp từ Phân viện Puskin hiện có, hướng tới việc xây dựng một trung tâm nghiên cứu và giảng dạy tiếng Nga quy mô hơn tại Việt Nam.
- Gia hạn hiệp định đào tạo công dân Việt Nam tại Nga: Việt Nam và Nga tiếp tục đàm phán để gia hạn Hiệp định về đào tạo công dân Việt Nam tại các trường đại học công lập của Liên bang Nga đến năm 2030, bảo đảm tính liên tục và mở rộng cơ hội học tập cho sinh viên Việt Nam.
- Thúc đẩy chương trình học bổng và khảo sát nhu cầu đào tạo: Việc tuyển sinh chương trình học bổng du học Nga sẽ tiếp tục được triển khai hằng năm theo Hiệp định hợp tác giữa hai Chính phủ. Đồng thời, Việt Nam sẽ triển khai đề án khảo sát nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực tại Nga của các bộ, ngành và địa phương trong giai đoạn 2025-2030.
- Tăng cường liên kết giữa các cơ sở giáo dục đại học: Ba mạng lưới đại học Việt – Nga sẽ được mở rộng và hỗ trợ hoạt động tích cực hơn. Các mạng lưới này sẽ đóng vai trò trung tâm trong việc đào tạo nguồn nhân lực và trao đổi sinh viên, giảng viên giữa hai nước, trong khuôn khổ các chương trình hợp tác song phương.
- Phát triển việc giảng dạy tiếng Nga và tiếng Việt: Bộ GD&ĐT khuyến khích việc giảng dạy tiếng Nga tại các cấp học ở Việt Nam, đồng thời thúc đẩy việc dạy tiếng Việt tại Liên bang Nga. Nhiều hoạt động cụ thể đang được lên kế hoạch nhằm tăng cường sự hiểu biết văn hóa và ngôn ngữ giữa nhân dân hai nước.
Những bước đi cụ thể đang được triển khai
Không chỉ dừng lại ở cấp vĩ mô, hợp tác giáo dục giữa hai nước còn được hiện thực hóa thông qua nhiều hoạt động cụ thể. Bộ GD&ĐT Việt Nam đã tiếp nhận các giáo viên, giảng viên Nga sang giảng dạy tại Việt Nam trong khuôn khổ Chương trình hợp tác nhân văn “Giáo viên Nga ở nước ngoài” và các chương trình khác. Đồng thời, phía Nga cũng hỗ trợ tài liệu, sách vở, thiết bị phục vụ công tác giảng dạy tại Phân viện Puskin ở Hà Nội.
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Tổ công tác Việt Nam – Nga đã được thành lập để giải quyết các vấn đề liên quan đến Trung tâm kỹ thuật đa ngành Nga tại Hà Nội, cũng như nghiên cứu khả năng thành lập một trường phổ thông Nga tại Việt Nam.
Cam kết từ cả hai phía
Đại sứ Bedzetko Genady và đoàn công tác Nga tại buổi làm việc cũng đã thảo luận cụ thể về việc ký kết Hiệp định thành lập Trung tâm Puskin, đồng thời đề xuất tổ chức Diễn đàn hiệu trưởng các trường đại học giữa hai nước. Ngoài ra, hai bên cũng thống nhất thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa việc trao đổi sinh viên và giảng viên, nâng cao chất lượng hợp tác học thuật.
Cam kết hợp tác bền chặt giữa hai bên là cơ sở để triển khai hiệu quả các nội dung đã được đề ra, góp phần đưa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam – Liên bang Nga lên tầm cao mới.
Gắn kết bằng ngôn ngữ và văn hóa
Một điểm nhấn đặc biệt trong hợp tác giáo dục Việt – Nga là việc tổ chức cuộc thi Olympic tiếng Nga dành cho học sinh, sinh viên Việt Nam từ năm 2023. Đây là sân chơi học thuật giúp lan tỏa tình yêu ngôn ngữ và văn hóa Nga trong giới trẻ Việt. Kết quả đáng khích lệ trong mùa thi vừa qua là 6 thí sinh đạt giải cao, giành quyền tham gia khóa thực tập ngôn ngữ mùa hè tại Moscow năm 2025. Thậm chí, các em còn có cơ hội nhận học bổng toàn phần theo diện Hiệp định để theo học đại học tại Nga.
Tăng cường hợp tác giáo dục là nền tảng cho tương lai bền vững
Sự phối hợp ngày càng sâu rộng trong lĩnh vực giáo dục là minh chứng rõ ràng cho mối quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Liên bang Nga. Những nỗ lực và cam kết từ cả hai phía không chỉ giúp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, mà còn góp phần củng cố tình hữu nghị lâu dài, bền vững giữa hai dân tộc.
