Một hành trình đầy ý nghĩa từ TP Hồ Chí Minh, qua thủ đô Hà Nội và ghi dấu ấn sâu đậm tại thành phố Saint Petersburg (Liên bang Nga) đã đánh dấu sự ra mắt ấn phẩm song ngữ Việt – Nga mang tên “Kể chuyện Cụm tình báo H.63 anh hùng” (tựa tiếng Nga là “Легендарная резидентура Н.63”). Đây là tác phẩm của nhà văn Nguyễn Quang Chánh, ghi lại những chiến công thầm lặng của các điệp viên Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, đặc biệt là nhân vật huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – một trong những điệp viên xuất sắc nhất thế kỷ 20.
Cuốn sách đặc biệt kết nối ba thành phố: TP.HCM – Hà Nội – Saint Petersburg
Cuốn sách được sáng tác tại TP Hồ Chí Minh, nơi tác giả Nguyễn Quang Chánh sống và làm việc. Sau khi hoàn thiện bản thảo, tác phẩm đã được dịch sang tiếng Nga và biên tập bởi các chuyên gia hàng đầu tại thành phố Saint Petersburg. Đáng chú ý, ấn phẩm không chỉ được biên dịch mà còn được xuất bản ngay tại Việt Nam, với sự hỗ trợ từ Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga (TTKHVH Nga) tại Hà Nội.
Lần ra mắt đầu tiên của cuốn sách tại Việt Nam diễn ra vào tháng 4 tại thủ đô Hà Nội. Tuy nhiên, dấu ấn quốc tế của cuốn sách được thể hiện rõ rệt hơn khi nó được giới thiệu tại một trong những sự kiện văn hóa lớn nhất nước Nga – Hội sách quốc tế Saint Petersburg lần thứ 20, diễn ra từ ngày 22 đến 25/5/2025 tại Quảng trường Cung điện mùa Đông. Đây là sự kiện nằm trong khuôn khổ Tuần lễ Việt Nam tại Nga, tạo điều kiện cho các hoạt động giao lưu văn hóa Việt – Nga phát triển sâu rộng hơn.
Phó Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại thành phố Saint Petersburg, ông V. Kalganov – một người bạn lớn của Việt Nam – đã trực tiếp khai mạc sự kiện, cho thấy sự quan tâm và tôn trọng đối với các hoạt động văn hóa đến từ Việt Nam. Buổi giới thiệu sách còn có sự hiện diện của nhà biên tập I. Andreeva và dịch giả E. Petrunnikova. Một bản đặc biệt của cuốn sách cũng đã được tác giả Nguyễn Quang Chánh trao tặng Thống đốc thành phố Saint Petersburg, ông A. Beglov.
Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga đã gửi lời chúc mừng đến toàn thể các chuyên gia Việt Nam và Nga tham gia dự án, khẳng định: “Chúng tôi tin tưởng rằng phiên bản tiếng Nga sẽ mở rộng đáng kể cộng đồng độc giả, giúp thế giới hiểu hơn về những trang sử hào hùng của tình báo Việt Nam!”
Ra mắt ấn tượng tại hội sách quốc tế lần thứ 20 ở Saint Petersburg
Sáng ngày 23/5, tại gian G của khu vực hội sách, buổi giới thiệu chính thức cuốn sách “Легендарная резидентура Н.63” (tạm dịch: “Cụm tình báo huyền thoại H.63”) đã thu hút sự chú ý lớn của công chúng Nga và cộng đồng quốc tế tham dự hội sách.
Với chủ đề chính của hội sách năm nay là “Kỷ niệm 80 năm Chiến thắng Vệ quốc vĩ đại”, sự kiện quy tụ nhiều nhà văn, học giả, blogger cùng đông đảo bạn đọc, cuốn sách về tình báo Việt Nam trở thành điểm nhấn mang màu sắc đặc biệt trong chuỗi hoạt động văn hóa.
Tại buổi ra mắt, nhà văn Nguyễn Quang Chánh đã có những chia sẻ trực tiếp bằng tiếng Nga, giúp người tham dự hiểu rõ hơn về nội dung và ý nghĩa của tác phẩm. Ông nói về hành trình của mạng lưới tình báo H.63, trong đó có những nhân vật từng góp phần quan trọng vào công cuộc kháng chiến của dân tộc, mà điển hình là Phạm Xuân Ẩn – người được đánh giá là “điệp viên lý tưởng” của thế kỷ 20.
Người tham dự không chỉ được nghe kể những câu chuyện chưa từng được tiết lộ về hoạt động tình báo, mà còn có cơ hội giao lưu, đối thoại với tác giả. Cuối chương trình, nhiều người đã nhận được những bản sách có chữ ký kèm lời đề tặng từ chính tác giả Nguyễn Quang Chánh – một cử chỉ đầy thân thiện, khiến không khí buổi ra mắt càng thêm ấm áp và ý nghĩa.
Một sự kiện văn hóa mang tính kết nối lịch sử và hiện tại
Việc ra mắt cuốn sách tại Hội sách quốc tế Saint Petersburg không đơn thuần là hoạt động phát hành ấn phẩm, mà còn là biểu tượng cho sự kết nối giữa lịch sử và hiện tại, giữa Việt Nam và Liên bang Nga. Tác phẩm của Nguyễn Quang Chánh đã góp phần giới thiệu tới độc giả quốc tế một phần quan trọng nhưng ít được biết đến của lịch sử Việt Nam – công việc thầm lặng và hiểm nguy của các tình báo viên.
Thông qua ngôn ngữ của văn học và dịch thuật, cuốn sách không chỉ khơi gợi sự tò mò và quan tâm của người đọc Nga về một phần lịch sử Việt Nam, mà còn giúp thế hệ trẻ Việt Nam ở nước ngoài hiểu thêm về cội nguồn, truyền thống anh hùng của dân tộc.
Hành trình của cuốn sách, từ ý tưởng đến xuất bản, từ Việt Nam đến nước Nga, đã cho thấy giá trị trường tồn của văn hóa và lịch sử khi được kể bằng trái tim và trách nhiệm của người viết. Và hơn hết, nó khẳng định rằng, trong bối cảnh toàn cầu hóa, những giá trị dân tộc vẫn có thể lan tỏa, nếu được gìn giữ và truyền tải một cách đúng đắn và sâu sắc.
